Castellers , wieże z ludzi/ Castellers, human towers

Ten post będzie o katalońskim zwyczaju wznoszenia wież z ludzi. Post na ten temat miał powstać później, ale akurat dzisiaj poszliśmy na występy castellers, które zorganizowane były w Rubi (koleje dziś urządziły strajk, więc dojazd do Barcelony był utrudniony, postanowiliśmy odpocząć w domu i pójść zobaczyć castellers, bo Nuno nigdy jeszcze nie widział tego wydarzenia). Ja widziałam już kilkakrotnie, jako że pokazy castellers to punkt obowiązkowy festiwali i fiest katalońskich.

Najpierw trochę teorii, o której się dowiedziałam dzięki pomocy Wikipedii:

Castells (wieże) mają swoją terminologię. Nazwy wież opierają się na dwóch liczbach: pierwsza wskazuje liczbę ludzi na każdym poziome, a druga, ile poziomów ma wieża ( tres de huit- 3 na 8- znaczy 3 ludzi na poziom, 8 poziomów).

Istnieją również różne rodzaje wież z ludzi, rodzaj zależy od tego, ile osób tworzy jeden poziom:

• Pilar de... (filar) – jedna osoba na poziom

• Torre de...(wieża) – dwie osoby na poziom

• Tres de... (trzy)– trzy osoby na poziom

• Quatre de..(cztery). – cztery osoby na poziom.

• Cinc de... (pięć)– pięć osób na poziom

• Quatre de... amb l’agulla (cztery z , z igłą) – cztery osoby na poziom, dodatkowo kilkupoziomowy filar zamknięty wewnątrz głównej wieży

W przypadku, gdy buduje się wieże o wielu poziomach lub na każdym poziome jest niewiele ludzi, podstawa- cokół, musi umocnić strukturę wieży. Nazwa cokołu jest zawarta w nazwie wieży, te najczęściej używane to:

• Pinya – standardowy cokół na poziomie gruntu, często złożona z kilkuset ludzi. Taką podbudowę ma każda wieża, dlatego słowa pinya nie używa się w nazwie wieży.

• Folre – drugi cokół, zbudowany nad pierwszym (nad pinyą). Zawsze wspomniany w nazwie wieży w przypadku użycia.

• Manilles – trzeci cokół, skonstruowany na drugim (na folre). Zawsze wspomniany w nazwie wieży w przypadku użycia.

Stroje castellers to białe spodnie, t-shirt z nazwą/symbolem drużyny, czarna szarfa i chustka. Szarfa to najważniejszy element stroju, wzmacnia dolną część pleców oraz służy jako podpórka dla rąk/ nóg dla kolejnego „elementu” wieży, który wspina się po swoich kolegach, aby utworzyć kolejny poziom. Długość szarfy zależy od tego, jaką pozycję zajmuje w strukturze wieży castellers, im krótsza, tym wyżej się wspina. Castellers, którzy nie tworzą bazy, są na bosaka, wszyscy zaś w ustach zaciskają kawałek kołnierzyka koszuli (domyślam się, że to z ogromnego wysiłku). Dzieci, które wspinają się na sam szczyt wyposażone są w kaski.

W budowaniu wieży uczestniczy wiele elementów, każdy ma dokładnie przypisaną pozycję, od tego zależy, czy wieża się zawali czy utrzyma. Mamy więc kilkanaście osób tworzących bazę (czasami kilkaset, przy dużych konstrukcjach), potem kilka osób tworzy wyższe „piętra”, jest też małe, zwinne dziecko, które wchodzi na sam szczyt i zamyka wieżę. Jest także „nadzorca” budowy, który sygnalizuje, że coś jest nie tak, wieża przechyla się zbytnio, staje się niestabilna lub jakiś castellers jest zbyt zmęczony, by dłużej utrzymać swoich kolegów z drużyny. Wtedy castellers tworzący wyższe poziomy muszą szybko, lecz ostrożnie, zejść na ziemię. Zawsze zadziwiała mnie szybkość i małpia zwinność, z jaką najmniejsze dzieci wprost ześlizgują się po pozostałych castellers. (Oczywiście każdy z elementów ma swoją nazwę, ale nie chciałam was zanudzać terminologią.)

Wierzcie na słowo, że jest to niezwykle emocjonujące widowisko. Szczególnie, gdy się chwieje i wygląda, jakby za chwilę wieża miała się zawalić. Tłum zebrany wokoło wieży milknie i obserwuje z napięciem rozwój sytuacji.
Mottem castellers jest „Siła, równowaga, odwaga i rozumowanie”. I również zaufanie.

Wszystkie zdjęcie zrobione są dzisiaj, w dzisiejszym pokazie uczestniczyły trzy zespoły, w tym jeden z Rubi.

I promised to write a post explaining the Catalan tradition to build human towers. I was to do it later, but it just happened that today we went to see Castellers in Rubi (as ferrocariles went on strike today, it was too complicated to go to Barcelona, so we decided to stay in Rubi, have some rest and see the Castellers, as Nuno has never seen them before). I have seen them few times already, since their performance is a must during festivals and fiestas in Catalonia.

Let’s start with some theory, which I learned while preparing this post, most of the information I’ve found is from Wikipedia.

Castells (towers)use their own terminology. The names of the towers are based on two numbers: the first indicates the number of people in each levela while the second indicates he total number of levels (tres de huit-3 per 8 – means: 3 people per level, 8 levels).

There are also different names for human towers, depending on how many people create one level:

• Pilar (pillar): one person per level

• Torre (tower): two people per level

• Tres de : three people per level

• Quatre de : four people per level

• Cinc de : five people per level

• Quatre de... amb l’agulla (needle) : four people per level, additionally a high column inside the main tower

When a tower with many level is built, or there is a small number of castellers on each level, a base that supports the whole structure is a key point of the castle. Frequently the type of base levels are included in the name of the tower, those are the most frequent ones:

• Pinya ("bulk"): the ground-level base, often composed of several hundred people. All towers have this, but it is never mentioned in the name.

• Folre ("cover"/"lining"): a second-level base built on top of the pinya. It is always mentioned when used.

• Manilles ("handles"/"handcuffs"): a third-level base built on top of the second-level folre. It is always mentioned when used.

The outfit of a castellers is pair of white trousers, t-shirt with a name/emblem of his team, black sash and bandana. The sahs is the most important element of the attire, as it supports lower part of the back and is a foothold/ handhold for other castellers when climbing up/ descend the tower. Its length varies and depends on the position that the casteller has inside the tower, usually the shorter it is, the higher the casteller is situated. Those castellers that don’t for the base of the tower are generally barefoot and there are many “elements” that are clenching a piece of a shirt collar in their mouth, probably from the great effort. Children that climb up to the top of the tower also wear helmets.

There are many elements that form the tower, every casteller has one assigned position, on this depends whether the tower collapse or not. We have dozens of people that form a base (hundreds in really big constructions), then some people that form higher levels, agile child who climbs up to the top of the tower and “closes” a construction. is also a "supervisor" of the construction, who indicates when something is wrong, when a tower leans too much on one side, becomes unstable and looses balance or a Castellers is too tired to support the other levels. When it happens, the castellers that form higher levels have to quickly, but carefully, descend. I was always amazed with how fast the smallest children descent, almost like monkeys from a tree, sliding down using other castellers’ backs. (Of course, each element has its name, but I don’t want to bore you with terminology.)

 

Believe me, it is very exciting to observe to see a construction of human tower. Especially when it starts to shake and looks as if it is to collapse. When it happens, all the people that are gathered to observe it, freeze, stop talking and wait.

The motto of Castellers is "Strength, balance, courage and reason." And I would also add trust to this list.

All pictures are from today, there were three teams participating, one of them from Rubi.

Fira Sant Galderic

Fira to katalońska wersja słowa feria, czyli festiwal, festyn. Każde, nawet najmniejsze, miasteczko hiszpańskie ma swoje święto, może to być dzień patrona miasta, choć każda okazja do świętowania jest dobra. W Rubi, gdzie mieszkamy, 16 października ma miejsce Fira Sant Galderic. Niby w całym mieście wisiały plakaty, ale my oczywiście przypadkiem trafiliśmy na całe wydarzenie (wybieraliśmy się na zwiedzanie Barcelony z naszym pierwszym gościem, ale o tym w następnym poście). W ciągu dnia na głównej ulicy Rubi, wyłączonej z ruchu samochodowego, trwał targ, gdzie wystawiali się lokalni sprzedawcy oferujący tradycyjne katalońskie wyroby- sery, wędliny, słodkie wypieki, miody, nawet mojito (ale na te pobyt był dopiero wieczorem). Galderik to patron rolników, stąd te produkty lokalne. Wyglądało, jakby całe Rubi uczestniczyło w tym zdarzeniu, degustując smakołyki.

Nuno i Rodriguez (zresztą ich miny mówią to same za siebie) zatrzymali się na dłuższą chwilę przy stoisku z żelkami, cukierkami ciągutkami, etc, które później ze smakiem żuli przez całą drogę do Barcelony.

A w niedzielę, dzięki targowi mieliśmy sernik (pastís de formatge) na śniadanie, choć nie tak pyszny jak mamy. I nie tak łatwo było go kupić, bo pan udawał, że nie rozumie mojej mieszanki katalońsko- kastylijskiej.

Fira means in Catalan what feria in Castellano, that is fair, festival, market. In Spain every town, even the smallest one, has its own feria, it might be a day of its patron, or any other occasion that is good to celebrate. In Rubi, where we live, on 16th of October Fira Sant Galderic takes place. Of course there were plenty of posters announcing this event this event, but we somehow missed them and only find out about the fair accidently, on our way to do some sighseeing in BCN with our first guest (more about that in the net post). On the main street, closed for cars, there was a big market, with local vendors offering traditional Catalan treats, cheese, meat, pastries, honey, even mojitos (not that it is typical of Cataluña). Galderic is the saint patron of farmers, that is why there were local food products from the region. It seemed as the whole Rubi’s population was on the street, tasting the food, buying and talking.

Nuno and Rodriguez (as you can see on the photo), were especially interested in one stand, selling sweets, candies, jelly beans, which they afterwards sucked and chewed on the way to Barcelona.

And on Sunday, thanks to the Feria we had a cheesecake (Pastis de formatge) for breakfast, athough not that tasty as my mum’s. It was not easy to buy it, as the confectioner pretended not to understand my phrase that was half in Castilian and half in Catalan.